|
|
دیرۆكا كوردان یا كهڤنار و نوو د پرتووكهكێ دا
2010-02-25
درباس مستهفا
|
|
|
دیرۆك ئانكو تۆماركرن و شرۆڤهكرنا روودانێن بۆری، بۆ مفا وهرگرتن بۆ پاشهرۆژێ، لهورا نڤیسینا دیروكێ گهلهكا فهر و گرنگه و چهند بهلگه و دیكیۆمێنت پێ دڤێن.
نڤیسهرێ دیرۆكێ ژی دڤێت كهسانهكێ راستگۆ و بێ لایهن بت، د تۆماركرنا دیرۆكێ و دیاركرنا راستی و چهوتیان دا ههروهسا دڤێت دیرۆكنڤیس ببته ئاوێنه بۆ دیاركرن و رهنگڤهدانا وان بۆیهر و روودانێن د وی چهرخی یان وی ماوهیێ ئهو تێدا دنڤیست.
ژ قهدهرا گهلێ كورد كۆ دهولهتا خوه یا سهربخوه نهبوویه، لهورا ههموو دهمان كاروبار و سهروهریا وی د دهستێ دژمن و نهیاران دا بوویه، وان دهستههلات ل ڤی مللهتێ پهریشان كری یه و دیرۆك و كهلتور وتیتال و... هتد، یێن وی ل پهی حهز و ڤیان و بهرژهوهندیێن خوه تۆماركرینه، ئهڤێ یهكێ ژی تاریاتی و مژداری ئێخستیه د دیرۆكا گهلێ مه دا و ب تایبهتی د یا كهڤنار دا. پرتووكێن ل سهر دیرۆكان كوردان دپرن،لێ چهندان ژێ راستی و ژیوارێ كوردان تۆماركری نه - ئهڤه بلا بۆ بسپۆرێن دیرۆكا كوردان ب خوه بت- كۆ ئهو ب ڤی كاری رابن.
پشتی سهرهلدانێ ل سهر ئاستێ زانكۆیێن كوردستانێ پتر گرنگی ب دیرۆكا كوردستانێ هاته دان و چهندین ڤهكۆلینێن زانستی د ڤی واری دا هاتینه ئهنجامدان و بهرپهرهك نوو ل بهر سینگێ قوتابیێن مه هاته ڤهكرن كۆ پتر ڤهكۆلینێن خوه ل سهر دیرۆكا كورد و كوردستانێ بنڤیسن.
ل سهر ئاستێ زانكۆیا دهوكێ ژی چهندین ماموستایێن زیرهك و دهستهل د وارێ نڤیسینا دیرۆكێ دا پهیدابووینه و پرتووكخانا كوردی ب ڤهكۆلینێن خوه یێن زانستی ب دهڤۆكا كرمانجی پێ زهنگین كرینه.
د. عهلی تهتهر وهكو ئێك ژ وان ماموستایێن ب بزاڤ د ئالیێ نڤیسینا دیرۆكێ دا كۆ ئهڤه چهند پرتووكهكێن ب بها ل دۆر دیرۆكا كوردان دانانه بهر دهستێ خواندهڤانان ، پرتووكا وی یا ڤێ دووماهیێ ژی، ئهوا ل ژێر ناڤێ (كورد و مێژوو) كۆ ژ دو بهرگان پێك دئێت.
ئهڤ پرتووكه چهندین ڤهكۆلینان ب خوه ڤه دگرت و نهبابهتێن هزرینه ههر وهكو نڤیسهر ب خوه د پێشهكێ بهرگێ ئێكێ دا دبێژت:ئهڤ ڤهكۆلینێن د ڤێ پهرتووكێ دا هاتین، نه ئهو بابهتێن هزرینه كو مه مهرهم پێ ههی، ههروهسا دیاركریه كو ئهڤ ڤهكۆلینه د كورتن و ل كۆڤاران هاتینه بهلاڤكرن، ل دهمێ كۆ قوتابی بوویه ل زانكۆیێ و ڤهكۆلین ل ئاستێ قوتابیێن زانكۆیێ نه و د ناڤبهرا سالێن (1997-2000) دا هاتینه نڤیسین.
د بهرگێ ئێكێ دا كۆ (8) ڤهكۆلین ل دۆر دیرۆكا كهڤنا كورد و كوردستانێ ههمبێز كرینه. ڤهكۆلهری بهحسێ ئیتنۆلۆژی و ئانترۆپۆلۆژیا ل سهر كوردانه كۆ بهحسێ شارستانیهتێن مهزن د ئاسیا دا نه و د ڤی ئالی دا ئاخڤتنهكا نڤیسهرێ فرهنسی (ئوژن پیتار) دئینت كۆ دبێژت: رهنگه پشكهك ژ كوردان و ئهرمهنان دێ شێن بێژن كو ئهو پاشمایێن وان شارستانیهتێن مهزن و ناڤدارن..
ههروهسا ب درێژی بهحسێ نهوروزێ د ناڤبهرا مێژوو و ئاڤێستایێ دا، میترا پهرێسی مێژوو و بیر و باوهر كریه، زێدهباری بهحسێ پهیڤا كورد و كوردستان، زهردهشت و توركێن ئازهری و چهند ڤهكۆلینێن دی. ئهڤ بهرگه ژ قهبارێ ناڤینه و ژ (176) بهرپهران پێك هاتیه. بهرگێ دووێ ژ ڤێ پهرتووكێ ل دۆر دیرۆكا نوو و یا ههڤچهرخا كورد و كوردستانێ یه كۆ د(16) ڤهكۆلینان دا بهحسكریه.
ل دهستپێكێ ب ڤهكۆلینا ل سهر مهلا ئدریسێ بهدلیسی و رێككهڤتنا كورد و ئوسمانیان ل چهرخێ شازدێ دهسپێدكت. پاشان ڤهكۆلین ل سهر ڤان بابهتان كریه، گرنگیا شهرهفنامێ د مێژوویێ دا، راپهرینا عهلی پاشایێ جان پولاد، فهرمانێن نادر شاهی بۆ سهر ئێزدیان، كریم خانێ زهند، دهورێ شێخ عهبدولسهلامێ بارزانی د گهشهكرنا ژیانا حزبایهتی و كۆمهله و رێكخراوێن سیاسی دا، شهرێ شكهریازی 1920، كورد و كێشا مووسل، بارزانی و شورهشا 14ی تیرمههێ د چهند بهلگهنامهیێن (ساواك)ی دا، ئهڤه و چهندین ڤهكۆلینێن دی یێن دیرۆكا نوو و یا ههڤچهرخا كوردستانێ كۆ جهێ وێ یهكێ نه، مرۆڤ ب هووری بخوونت، دا كو پتر ل سهر دیرۆكا كوردان شارهزا ببت، ژ بهر كو كێم دیرۆكا كوردان ب دهستێن وان ب خوه هاتیه نڤیسین و ڤهكۆلین.
ئهڤ بهرگه ژی ژ قهبارێ ناڤینه و ژ(325) بهرپهران پێك هاتیه و ل دووماهیێ ژی چهندین بهلگهنامهیێن گرنگن د گهل دا نه.
پهرتووك ژ وهشانێن دهزگههێ سپیرێزه ل دهۆكێ.
|
|
|
|
|
|
|
ههرێما
كوردستانێ _ دهۆك |
|
تهلهفون : 07701472032 -
07501119102 |
|
copyright 2009
© |
evro@evropress.com |
evropress@yahoo.com |
evropress@hotmail.com |
|